Một thỏa thuận. Không công bố khách hàng. Không công bố chi phí. Không công bố mốc hoàn thành. Chỉ có một con số đẹp: 225MW. Bitdeer — công ty khai thác Bitcoin niêm yết tại Mỹ — vừa ký hợp đồng cho thuê một trung tâm dữ liệu AI tại Na Uy. Trong bảy ngày qua, không ít nhà đầu tư đã nhìn vào con số này và mơ về một "Core Scientific thứ hai". Nhưng hãy khoan vội tin vào những giấc mơ. Khi tôi còn ngồi trước màn hình terminal vào năm 2021, tôi đã học được một điều: giá trị thực của một thương vụ không nằm ở tấm ảnh phối cảnh, mà nằm ở những dòng phụ lục mà không ai đọc. Và theo phong cách của tôi — không phải lúc nào cũng nên nhìn vào con số to nhất trên tờ thông cáo báo chí. Hãy đào sâu hơn.
Đây không phải là một bước đi bất ngờ. Từ giữa năm 2023, làn sóng "miner chuyển sang AI" đã trở thành một câu chuyện lớn trên thị trường vốn Mỹ. Core Scientific ký hợp đồng với CoreWeave, Hut 8 gom đất và điện, IREN xây dựng các cơ sở hạ tầng HPC. Bitdeer không phát minh ra con đường này. Họ chỉ đang cố bước vào con đường đã được trải nhựa bởi những người đi trước. Nhưng có một sự khác biệt quan trọng: hầu hết các đối thủ cạnh tranh của Bitdeer đã có hợp đồng với các tên tuổi lớn trong làng AI. Core Scientific có CoreWeave — một gã khổng lồ. IREN có các thỏa thuận năng lượng dài hạn và một đội ngũ kỹ thuật đã được kiểm chứng. Còn Bitdeer? Họ có 225MW ở Na Uy. Trên giấy, đó là một bước tiến. Trong thực tế, đó là một tờ giấy trắng chờ được viết. Và tôi đã nhìn thấy quá nhiều tờ giấy trắng — một số trong đó đã trở thành những khoản nợ xấu.
Hãy cùng tôi phân tích kỹ hơn. 225MW là một con số không nhỏ. Nếu toàn bộ công suất này được dành cho GPU NVIDIA H100, mỗi GPU tiêu thụ khoảng 3.1kW (cộng với làm mát và các phụ tải khác, có thể lên tới 5kW). Một phép tính nhanh: 225.000kW / 3.5kW ≈ 64.000 GPU cho riêng phần điện năng. Với mức giá thuê GPU trên thị trường hiện tại, nếu vận hành hết công suất, doanh thu hàng năm có thể lên tới hàng trăm triệu đô la. Nhưng đó là một phép toán lạc quan nhất. Vấn đề nằm ở chỗ: Bitdeer không công bố loại GPU, không công bố PUE, không công bố tiến độ. Họ chỉ nói rằng họ đã "khóa" một hợp đồng thuê. Trong ngành data center, "khóa hợp đồng thuê" có thể chỉ là một chữ ký sơ bộ trên một địa điểm mà một công ty nào đó đang phát triển. Và chi phí xây dựng một trung tâm dữ liệu với 225MW không hề rẻ. Có thể nói, vốn đầu tư ban đầu cho phần hạ tầng điện, làm mát, tòa nhà, có thể dao động từ 4 đến 8 triệu đô la mỗi MW. Nghĩa là tổng mức đầu tư có thể chạm mức 1 đến 1.8 tỷ đô la. Không một công ty khai thác Bitcoin nào có thể tự nhiên bỏ ra số tiền đó mà không có một khách hàng neo đậu sẵn. Nếu họ không có khách hàng, họ sẽ phải gánh một tài sản nặng trên bảng cân đối kế toán. Và tài sản nặng trong thị trường lãi suất cao là một bản án tử chậm.
Bây giờ hãy nhìn vào bối cảnh thị trường. Tiền điện tử đang trong giai đoạn đi ngang. Bitcoin đã từng đạt đỉnh, nhưng hiện tại dao động trong một vùng cực kỳ khó chịu. Các công ty khai thác Bitcoin, đặc biệt là những công ty niêm yết, đang bị siết chặt bởi chi phí năng lượng và giá bitcoin không tăng đủ nhanh. Họ cần một câu chuyện mới để giữ chân nhà đầu tư. Và câu chuyện đó chính là AI. Người ta không còn gọi họ là "miner